Revista divulgativa sobre cultura vasca

14. NOR-NORI-NORK orainaldia.

14. GAIA

Gai honetan, azken (último) aditz laguntzailea ikusiko dugu, aditz hau NOR-NORI-NORK da (quien/que-a quien-quien(sujeto de la oración) ). Lehen idatziko dugu, eta gero (y después) adibideak irakurriko ditugu (leeremos). Aquí hay un “objeto directo” (nor), un “a quien” (nori), y un “quien” (nork, el sujeto de la frase). Si el objeto directo es plural valdrá con añadir -ZKI, como en el NOR-NORI, ya visto.

NOR-NORI-NORK
NORI

 

NORK

NIRI ZURI HARI GURI

 

ZUEI HAIEI
NIK

 

—- di(zki)zut

 

di(zki)ot ——- di(zki)zuet di(zki)et

 

ZUK

 

di(zki)dazu

 

——

 

di(zki)ozu

 

di(zki)guzu

 

——-

 

di(zki)ezu

 

HARK

 

di(zki)t

 

di(zki)zu

 

di(zki)o

 

di(zki)gu

 

di(zki)zue

 

di(zki)e

 

GUK

 

—-

 

di(zki)zugu

 

di(zki)ogu

 

——

 

di(zki)zuegu

 

di(zki)egu

 

ZUEK

 

di(zki)dazue

 

——

 

di(zki)ozue

 

di(zki)guzue

 

——

 

di(zki)ezue

 

HAIEK

 

di(zki)date

 

di(zki)zute

 

di(zki)ote

 

di(zki)gute

 

di(zki)zuete

 

di(zki)ete

 

No exite posibilidad de unir nik-niri (yo a mi no me puedo dar nada), lo mismo con zuk-zuri, nik-guri, zuk-zuei, guk-niri, zuek-zuri, guk-guri, y zuek-zuei.

Nos fijamos en los aspectos comunes entre miembros de una misma fila, y una misma columna. Vemos como caso particular, que NIRI, con HARK acaba en -t, y en el resto, al añadir otras terminaciones, pasa a ser -DA-. La tabla resumen sería:

ZER/NOR NORI NORK
ni

 

zu

hura

gu

zuek

haiek

DI (ZKI)

T/DA

 

ZU

O

GU

ZUE

E

T

 

ZU

GU

ZUE

TE

Adibideak:

EUSKARA CASTELLANO
-Zer ematen didazu? -¿Qué me das?
-nik zuri liburua ematen dizut -Yo a tí te doy el libro.
-nik zuri liburuaK ematen diZKIzut -Yo a tí te doy loS libroS.
-nik zuri ez dizut ezer ematen -yo a tí no te doy nada
haiek niri orria eman didate ellos a mí me han dado la hoja
haiek niri orria ematen didate ellos a mí me dan la hoja
haiek niri orria emango didate ellos a mí me darán la hoja
haiek niri orriak emango dizkidate ellos a mí me darán las hojas
nik txanpona ekarri dut yo he traido la moneda
nik zuri txanpona ekarri dizut yo a tí te he traido la moneda
mutilak lorea eraman du El chico ha llevado la flor
mutilak neskari lorea eraman dio El chico a la chica le ha llevado la flor
ni igo naiz yo he subido
niri bola igo zait a mí se me ha subido la bola
nik poltsa igo dut yo he subido la bolsa
nik zuri poltsa igo dizut yo a tí te he subido la bolsa

Ariketa (traducir):

zuek niri zapia (pañuelo) emango didazue

zuek niri zapiak emango dizkidazue

guk haiei pilota botatzen (bota=tirar) diegu

zuek Lorenari ipuina (ipuin=cuento) eramango diozue

  1. Muchas gracias, de verdad necesitaba ayuda.

  2. Muchas gracias estoy en segundo de la ESO y esta pagina me ah ayudado mucho pork la verdad no me acordaba de el NOR-NORI-NORK

  3. muchas gracias viene todo muy bien explicado

Deja un comentario

Fill in your details below or click an icon to log in:

Logo de WordPress.com

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Cambiar )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Cambiar )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Cambiar )

Connecting to %s

Seguir

Get every new post delivered to your Inbox.

Únete a otros 29 seguidores